خبرگزاری راسک: امروز (سهشنبه، ۲۶ تیر/ سرطان) برابر است با پنجاه ویکمین سالگشت «کودتای محمد داوود خان) در برابر نظام شاهی وقت افغانستان است.
در ۲۶ تیر/ سرطان سال ۱۳۵۲ محمد داوود، پسر کاکای محمد ظاهر، شاه پیشین افغانستان در یک «کودتای سفید و بدون خونریزی» با کمک ارتش، قدرت را در کابل به دست گرفت و نخستین نظام جمهوری را در افغانستان اعلام کرد.
این کودتا هنگامی به وقوع پیوست که محمد ظاهر، شاه سابق افغانستان برای درمان بیماری چشم به ایتالیا رفته بود.
پس از کودتا و اعلام نظام جمهوری از سوی داوود خان در کشور، ظاهر شاه استعفانامه خود را از ایتالیا به کابل فرستاد.
محمد داوود در اوایل نظام جمهوری، همراه با برخی احزاب چپی مثل حزب دموکراتیک خلق افغانستان، تبانی داشت و تلاش کرد که کشور را از فقر و عقب ماندگی برهاند.
اما اقدامهای خام و قومگرایانهی او در مسایل داخلی، مداخله در امور داخلی پاکستان، نزدیکی با عربستان سعودی و ایران، خشم مسکو را بر انگیخت.
محمد داوود مجبور شد در مرداد/ ثور ۱۳۵۷ تعدادی از سران چپ به شمول نور محمد ترکی و کارمل را به زندان بیندازد.
این رفتار داوود خان با سران احزاب چپ باعث شد که کودتای ۷ ثور به وسیله حزب دموکراتیک خلق افغانستان رقم بخورد و حکومت داوود خان نیز سرنگون شود.
محمد داوود در دوره پنج ساله حکومتاش سیاستهای ترقیخواهانه زیادی را در افغانستان از جمله طرح نوسازی افغانستان، ایجاد نهضت بانوان، طرح برنامههای اقتصادی و ساختن کارخانههای بزرگ به میان آورد.
او در بامداد هفتم مرداد/ ثور سال ۱۳۵۷ با ۱۸ تن از اعضای خانوادهاش از سوی کودتاچیان کشته شد. او پنجاه و یک سال قبل از امروز کودتای را راه انداخت و میخواست یک نظام مردمسالار و جمهوری را در افغانستان پیاده نماید، اما برایند نظام جمهوری داوود برای مردم افغانستان جز قومگرایی، دیکتاتوری، استبداد سیاسی، مداخله در امور داخلی پاکستان(به نام ادعای خط دیورند و شعار پشتونستانخواهی) چیزی دیگری نبود، او از صحنه حذف شد، اما مردم افغانستان هنوزهم تاوان سیاستهای خام او را میپردازند.
پنجاه ویکمین سالگشت کودتای سفیدی که بعدها کشور را سیاه کرد
![](https://www.rudabe.com/wp-content/uploads/2024/07/photo_2024-07-16_02-16-01.jpg)